{"id":24127,"date":"2010-10-16T16:45:21","date_gmt":"2010-10-16T14:45:21","guid":{"rendered":"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/?p=24127"},"modified":"2013-07-01T14:02:18","modified_gmt":"2013-07-01T12:02:18","slug":"z-kart-historii-rok-1945-sowieci-w-gliwicach","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/z-kart-historii-rok-1945-sowieci-w-gliwicach\/","title":{"rendered":"Z kart historii. Rok 1945. Sowieci w Gliwicach"},"content":{"rendered":"<h3><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2010\/10\/cmentarz-acz-300.jpg\" alt=\"\" title=\"\" width=\"300\" height=\"225\" class=\"alignleft size-full wp-image-24128\" \/>W ubieg\u0142ym tygodniu pisali\u015bmy o tragicznej \u015bmierci wiceprezydenta Gliwic, Tadeusza Gruszczy\u0144skiego, kt\u00f3ry zgin\u0105\u0142 od kuli radzieckiego \u017co\u0142nierza.<\/h3>\n<p> Dzisiaj uzupe\u0142niamy obraz sowieckich szk\u00f3d wyrz\u0105dzonych w 1945 roku na terenie Gliwic.<!--more--> <\/p>\n<p>Zab\u00f3jstwo wiceprezydenta nie by\u0142o zjawiskiem odosobnionym. (<a href=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/?p=23755\">czytaj tu >><\/a>) Lista ofiar Sowiet\u00f3w, kt\u00f3rzy w styczniu 1945 wyzwolili Gliwice, jest znacznie d\u0142u\u017csza. Podczas \u015bwi\u0119towania zako\u0144czenia wojny, przy ulicy Tarnog\u00f3rskiej \u017co\u0142nierze Armii Czerwonej strzelali na o\u015blep z karabin\u00f3w. Jeden z naboi trafi\u0142 w sk\u0142ad amunicji. <\/p>\n<h1>W wybuchu zgin\u0119\u0142o o\u015bmioro mieszka\u0144c\u00f3w \u017bernik oraz kilkunastu \u017co\u0142nierzy radzieckich, kt\u00f3rzy biesiadowali w pobliskiej restauracji.<\/h1>\n<p>Pl\u0105drowanie mieszka\u0144 ludno\u015bci cywilnej, gwa\u0142ty<img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2010\/07\/michal-pac-pomarnacki-podpis.jpg\" alt=\"\" title=\"\" class=\"alignright size-full wp-image-21040\" \/> i grabie\u017ce by\u0142y w\u00f3wczas na porz\u0105dku dziennym. Szacuje si\u0119, \u017ce w tym okresie zgwa\u0142cono kilkaset kobiet z Gliwic. Niekt\u00f3re z nich, niepotrafi\u0105ce \u017cy\u0107 z tym koszmarem, odbiera\u0142y sobie \u017cycie. Jednak terror czerwonoarmist\u00f3w nie ko\u0144czy\u0142 si\u0119 na mordowaniu i gwa\u0142tach. Gliwickie muzea, ko\u015bcio\u0142y, a cz\u0119sto tak\u017ce domy i mieszkania poddane by\u0142y grabie\u017cy ze strony Sowiet\u00f3w. Do Gliwic skierowano nawet specjalnie powo\u0142an\u0105 grup\u0119 ekspert\u00f3w pod kierownictwem Borysa Filippowa. W sk\u0142ad jego zespo\u0142u wchodzili g\u0142\u00f3wnie radzieccy historycy sztuki. <\/p>\n<h3>Ich zadanie by\u0142o bardzo proste ? zagrabi\u0107 i wywie\u017a\u0107 jak najwi\u0119cej przedmiot\u00f3w o jakiejkolwiek warto\u015bci artystycznej.<\/h3>\n<p> Niestety, do dzi\u015b ma \u017cadnych oficjalnych danych, dzi\u0119ki kt\u00f3rym mo\u017cna by\u0142oby okre\u015bli\u0107 liczb\u0119 wykradzionych z Gliwic dzie\u0142 sztuki. Lokaln\u0105 ludno\u015b\u0107 rabowali na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 \u017co\u0142nierze Armii Czerwonej. Kradziono prawie wszystko ? ubrania, buty, firanki, zegarki, sztu\u0107ce, maszynki do mi\u0119sa, walizki, rowery, fortepiany, a tak\u017ce niemieckie podr\u00f3bki stradivarius\u00f3w. \u0141upy przechowywano w magazynach przy ulicy Wroc\u0142awskiej. <\/p>\n<p>Sowieci nie szcz\u0119dzili tak\u017ce mieszka\u0144 i budynk\u00f3w ? im ?zawdzi\u0119czamy? spalenie s\u0142ynnego hotelu ?<strong>Haus Oberschlesien<\/strong>? (dzi\u015b mie\u015bci si\u0119 tam Urz\u0105d Miejski), jednego z najwi\u0119kszych hoteli w przedwojennych Niemczech. Spalono te\u017c Teatr Victoria (<strong>przy alei Przyja\u017ani<\/strong>) i kino Capitol (<strong>przy ulicy Wieczorka<\/strong>).<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2010\/10\/cmentarz-acz-5201.jpg\" alt=\"\" title=\"\" width=\"500\" height=\"375\" class=\"aligncenter size-full wp-image-24133\" srcset=\"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2010\/10\/cmentarz-acz-5201.jpg 520w, https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2010\/10\/cmentarz-acz-5201-300x224.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/p>\n<p>Dlaczego dzia\u0142ania Armii Czerwonej w Gliwicach cechowa\u0142o takie nienaturalne okrucie\u0144stwo? Odpowiedz jest bardzo prosta ? Gliwice by\u0142y pierwszym du\u017cym ?germa\u0144skim? miastem, nale\u017c\u0105cym przed wojn\u0105 do III Rzeszy, do kt\u00f3rego wkroczyli Rosjanie. Sowieci czuli, \u017ce wchodz\u0105 na wrogie tereny, zamieszkane przez ludno\u015b\u0107 niemieck\u0105. O ile, z rozkazu Stalina, na ziemiach polskich nie mogli pozwoli\u0107 sobie na gwa\u0142ty i grabie\u017c (przynajmniej teoretycznie ? w praktyce wygl\u0105da\u0142o to r\u00f3\u017cnie), to na ziemiach niemieckich ten zakaz nie obowi\u0105zywa\u0142. Bestialskie zachowania \u017co\u0142nierzy radzieckich mo\u017cna zatem t\u0142umaczy\u0107 \u00f3wczesnymi realiami.<br \/>\n.<\/p>\n<h2>Czuli si\u0119 w pewnym sensie usprawiedliwieni, a swoj\u0105 pogard\u0119 i okrucie\u0144stwo t\u0142umaczyli ch\u0119ci\u0105 zemsty za krzywdy wyrz\u0105dzone im przez Niemc\u00f3w.<\/h2>\n<p>Przy pisaniu artyku\u0142u korzystano z ksi\u0105\u017cki Bogus\u0142awa Tracza pt. ?Rok ostatni ? rok pierwszy. Gliwice 1945?, wyd. Muzeum w Gliwicach, 2004. W publikacji zastosowano obecne nazwy ulic.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Z ARCHIWUM GLIWIC &#8211; ODCINEK 3.<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":24128,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[3,7,1,9],"tags":[],"class_list":{"0":"post-24127","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-gliwice","8":"category-historia","9":"category-pozostale","10":"category-aktualnosci_lokalne"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24127","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24127"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24127\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52155,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24127\/revisions\/52155"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24128"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24127"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24127"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24127"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}