{"id":65793,"date":"2015-01-11T12:06:16","date_gmt":"2015-01-11T11:06:16","guid":{"rendered":"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/?p=65793"},"modified":"2015-01-25T13:42:54","modified_gmt":"2015-01-25T12:42:54","slug":"bieganina-placz-przerazenie-porzucone-samochody-i-bagaze-ostatnie-dni-gleiwitz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/bieganina-placz-przerazenie-porzucone-samochody-i-bagaze-ostatnie-dni-gleiwitz\/","title":{"rendered":"Bieganina, p\u0142acz, przera\u017cenie. Porzucone samochody i baga\u017ce. Ostatnie dni Gleiwitz"},"content":{"rendered":"<h3><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_5-510x286.jpg\" alt=\"\" title=\"\" width=\"510\" height=\"286\" class=\"alignleft size-medium wp-image-65808\" srcset=\"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_5-510x286.jpg 510w, https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_5.jpg 660w\" sizes=\"auto, (max-width: 510px) 100vw, 510px\" \/>Pocz\u0105tek wojny z Polsk\u0105 we wrze\u015bniu 1939 nie zak\u0142\u00f3ci\u0142 w szczeg\u00f3lny spos\u00f3b \u017cycia \u00f3wczesnych mieszka\u0144c\u00f3w Gleiwitz.<\/h3>\n<p> Wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce potworne p\u00f3\u017aniejsze wie\u015bci o fizycznej eksterminacji milion\u00f3w ludzi z terenu ca\u0142ej Europy nie dociera\u0142y do nich w \u017caden spos\u00f3b.<!--more--><\/p>\n<p><figure id=\"attachment_65295\" aria-describedby=\"caption-attachment-65295\" style=\"width: 63px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/jablonski.jpg\" alt=\"Marian Jab\u0142o\u0144ski\" title=\"Marian Jab\u0142o\u0144ski\" width=\"63\" height=\"80\" class=\"size-full wp-image-65295\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-65295\" class=\"wp-caption-text\">Marian Jab\u0142o\u0144ski<\/figcaption><\/figure>W prawie \u017cadnym z oficjalnych wspomnie\u0144 dawnych mieszka\u0144c\u00f3w Gliwic nie przeczytamy o istniej\u0105cych tu obozach pracy, o obozach b\u0119d\u0105cych oddzia\u0142ami fabryki \u015bmierci w Auschwitz Birkenau, o przydzielaniu do prac gospodarczych w powiecie gliwickim je\u0144c\u00f3w pe\u0142ni\u0105cych rol\u0119 \u00f3wczesnych ?niewolnik\u00f3w u bauera?.<br \/>\nJak to mo\u017cliwe \u017ce nikt nie zauwa\u017ca\u0142 tych wydarze\u0144 w mie\u015bcie? Czy\u017cby buta i arogancja w\u0142adz nazistowskich zosta\u0142a przeszczepiona tak\u017ce zwyk\u0142ym mieszka\u0144com Gleiwitz? Tym bardziej bole\u015bnie odczuli oni pod koniec roku 1944 pierwsze sygna\u0142y o zbli\u017caj\u0105cym si\u0119 froncie i rosyjskiej nawale Pierwszego Ukrai\u0144skiego Frontu, mia\u017cd\u017c\u0105cej wszystko co niemieckie. <\/p>\n<h1>W \u015bwietle  zachowanych materia\u0142\u00f3w okazuje si\u0119 \u017ce niemiecki gliwicki magistrat rozpocz\u0105\u0142 ewakuacj\u0119 swoich mieszka\u0144c\u00f3w o ca\u0142e kilka miesi\u0119cy za p\u00f3\u017ano.<\/h1>\n<p> A Gleiwitz  by\u0142o przecie\u017c pierwszym miastem niemieckim, kt\u00f3re dopadli Rosjanie. St\u0105d p\u00f3\u017aniejszy chaos na dworcu i panika uciekaj\u0105cych w pop\u0142ochu gliwiczan pozostawionych na pastw\u0119 losu przez w\u0142adze miasta. Wszyscy notable ju\u017c dawno opu\u015bcili Gliwice wraz z  zatrudnionymi cywilami w wojskowej strukturze miejskiej.<\/p>\n<p><strong>19-21 stycznia 1945<\/strong>, pi\u0105tek, sobota, niedziela &#8211; masowa ucieczka mieszka\u0144c\u00f3w, poci\u0105gi wyruszaj\u0105ce w g\u0142\u0105b Niemiec s\u0105 przepe\u0142nione go granic mo\u017cliwo\u015bci, ludzie wspinaj\u0105 si\u0119 na dachy i zderzaki wagon\u00f3w. Na dworcu panuje niesamowity ba\u0142agan organizacyjny, dzieci gubi\u0105 si\u0119 matkom, bieganina, p\u0142acz i przera\u017cenie. Miasto pe\u0142ne jest porzuconych samochod\u00f3w i baga\u017cy.<\/p>\n<p><strong>23 stycznia<\/strong> ? wtorek. Po po\u0142udniu front na tyle zbli\u017cy\u0142 si\u0119 do miasta, \u017ce pociski rosyjskiej artylerii uderzy\u0142y w dworzec, ko\u0144cz\u0105c tym samym ucieczk\u0119 ludzi. <\/p>\n<h1>Mieszka\u0144cy pozostali w domach napr\u0119dce wyrzucaj\u0105 portrety Hitlera i flagi ze swastykami, topi\u0105c je w Kanale K\u0142odnickim.<\/h1>\n<p> Pierwsze pociski wybuchaj\u0105 w mie\u015bcie pozbawionym ju\u017c wody, szyby wypadaj\u0105 z okien, a dach\u00f3wki spadaj\u0105 z dach\u00f3w. Ca\u0142\u0105 noc trwa ostrza\u0142, wszyscy mieszka\u0144cy chroni\u0105 si\u0119 w piwnicach dom\u00f3w. \u017bo\u0142nierze rosyjscy szybko dopadli zabudowa\u0144 i piwnic pe\u0142nych ludzi. Domagali si\u0119 z\u0142otych pier\u015bcionk\u00f3w, obr\u0105czek, zegark\u00f3w.<br \/>\n<figure id=\"attachment_65810\" aria-describedby=\"caption-attachment-65810\" style=\"width: 510px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_1-510x287.jpg\" alt=\"Gliwice 1945, ul. Dworcowa\" title=\"Gliwice 1945, ul. Dworcowa\" width=\"510\" height=\"287\" class=\"size-medium wp-image-65810\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-65810\" class=\"wp-caption-text\">Gliwice 1945, ul. Dworcowa<\/figcaption><\/figure><\/p>\n<p>Wyprowadzali ludzi  z piwnic, zamykaj\u0105c w podw\u00f3rzowych warsztatach i szopach.<br \/>\nWsz\u0119dzie s\u0142ycha\u0107 by\u0142o strza\u0142y, na ulicach i w podw\u00f3rzach le\u017ca\u0142y zw\u0142oki zastrzelonych mieszka\u0144c\u00f3w dom\u00f3w. Wy\u0142apywano kobiety urz\u0105dzaj\u0105c zbiorowe gwa\u0142ty zako\u0144czone zwykle strza\u0142em z karabinu. Nie oszcz\u0119dzano nawet paroletnich dziewczynek i staruszek. <\/p>\n<figure id=\"attachment_65812\" aria-describedby=\"caption-attachment-65812\" style=\"width: 510px\" class=\"wp-caption alignleft\"><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_3-510x287.jpg\" alt=\"Gliwice 1945, ul. Matejki\" title=\"Gliwice 1945, ul. Matejki\" width=\"510\" height=\"287\" class=\"size-medium wp-image-65812\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-65812\" class=\"wp-caption-text\">Gliwice 1945, ul. Matejki<\/figcaption><\/figure>\n<p><strong>24 stycznia<\/strong> ? \u015broda. Trwaj\u0105 przeszukiwania dom\u00f3w i szybkie egzekucje mieszka\u0144c\u00f3w. Cia\u0142a zabitych, s\u0105siedzi lub krewni owijaj\u0105 w koce, by po kilku dniach pochowa\u0107 na cmentarzach, gdzie powstawa\u0142o pe\u0142no grob\u00f3w masowych, w kt\u00f3rych chowano w zmarzni\u0119tej ziemi jedn\u0105 ofiar\u0119 obok drugiej. Rosjanie bali si\u0119 zarazy w mie\u015bcie, wi\u0119c zezwalano na szybkie poch\u00f3wki.<br \/>\nPodobnych eksces\u00f3w by\u0142y setki w Gliwicach. Wg danych IPN, w styczniu 45 roku zabito oko\u0142o 600 gliwiczan, wg wylicze\u0144 wsp\u00f3\u0142czesnych przedstawicieli Mniejszo\u015bci Niemieckiej ofiar by\u0142o a\u017c 2700. Jak by\u0142o w rzeczywisto\u015bci? Nikt tego ju\u017c si\u0119 nie dowie. <\/p>\n<h1>Co pozosta\u0142o do dzi\u015b po wydarzeniach roku 45 w Gliwicach? <\/h1>\n<p>Niewiele. Blisko 70 lat robi jednak swoje. Tylko na rogu ul Kaczyniec i \u015aredniej stoi budynek posiekany jeszcze pociskami, a na wielu innych budynkach wida\u0107 bia\u0142e du\u017ce strza\u0142ki wskazuj\u0105ce dawnym gliwiczanom schrony przeciwlotnicze w piwnicach. Do niedawna wida\u0107 by\u0142o na czerwonych elewacjach kop. Gliwice (teraz Nowe Gliwice) b\u0119d\u0105cych w\u00f3wczas koszarami i lazaretem, rosyjskie napisy wygra\u017caj\u0105ce Niemcom ? ?\u015amier\u0107 niemieckim okupantom?. <\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"http:\/\/www.24gliwice.pl\/wiadomosci\/wp-content\/uploads\/2015\/01\/screenshot_2-510x287.jpg\" alt=\"\" title=\"\" width=\"510\" height=\"287\" class=\"alignleft size-medium wp-image-65814\" \/><\/p>\n<p>Kiedy\u015b, w rozmowie us\u0142ysza\u0142em co\u015b przera\u017caj\u0105cego ? ? Niemcy robili z Polakami o wiele gorsze rzeczy, wi\u0119c nie ma co si\u0119 rozczula\u0107 nad nimi. Nie my zacz\u0119li\u015bmy t\u0119 wojn\u0119?. Nieraz padaj\u0105 r\u00f3wnie\u017c inne pytania, w pewnym sensie bardzo wa\u017cne ? ?A co by by\u0142o z nami Polakami gdyby Rosjanie nie wygrali z Niemcami??.<br \/>\nCzy kto\u015b zna odpowied\u017a?<\/p>\n<p>(zdj\u0119cia archiwalne pochodz\u0105 z portalu rosyjskiego archiwum  http:\/\/www.rgakfd.ru\/)<\/p>\n<p><strong>Marian Jab\u0142o\u0144ski  2015<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>WG IPN W STYCZNIU ZABITO OK. 600 MIESZKA\u0143C\u00d3W, WG MNIEJSZO\u015aCI NIEMIECKIEJ &#8211; 2700<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":68888,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[3,7,1,9],"tags":[5851,5852,1922,5808],"class_list":{"0":"post-65793","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-gliwice","8":"category-historia","9":"category-pozostale","10":"category-aktualnosci_lokalne","11":"tag-ewakuacja-gliwic","12":"tag-gleiwitz","13":"tag-historia-gliwic","14":"tag-marian-jablonski"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65793","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65793"}],"version-history":[{"count":16,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65793\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":66174,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65793\/revisions\/66174"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media\/68888"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65793"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65793"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/24gliwice.pl\/test\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65793"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}